Kort geleden schreef ik een column op de Kafkasite over een bizarre ervaring met een Amsterdamse parkeergarage. Jos Maessen, de directeur dienstverlening, heeft hier snel en sportief op gereageerd. Complimenten aan de gemeente Amsterdam. Ik hoop dat lezers hiervan leren dat zijzelf ook 'Kafkabrigadier' kunnen zijn en dat zij andere overheidsorganisaties kunnen helpen hun dienstverlening te verbeteren.

Als achtergrond voor de drie columns over de dag van de bedrijfsvoering, heb ik de nota 'hervormingsagenda rijksoverheid' in kort historisch perspectief geplaatst en samengevat. Daarna mijn kritiek hierop gegeven: ten onrechte focus op efficientie, te weinig ambitieus en te beperkte scope.

Column van Arnold Heertje. Het huidige streven naar één overheid is teveel op efficientie gericht, met een misbegrepen opvatting over wat economie is en vermag. Heertje pleit voor mechanism design en humanisering.

Column van Thomas von der Dunk. Het belang van een goede overheid. We onderschatten de rol die een goede overheid in ons leven speelt. Staten waar de overheid niet functioneert of zelfs afwezig is, zijn er economisch veel slechter aan toe, en de mensen daar kunnen hun geluk niet nastreven. Daarom is een kleine overheid, tegen de huidige politieke ideologie in, niet van deze tijd.

Column van Jos van der Lans. Het oplossend vermogen voor maatschappelijke problemen moet dus ergens anders dan in Den Haag zijn bronnen vinden. Interessante ontwikkelingen zijn hiervoor te vinden bij tal van lokale bestuurders. Je moet dan wel ophouden een "den haag believer te zijn.

De ambities voor het verbeteren van de dienstverlening zijn hoog, in de gemeente Amsterdam. Maar de werkelijkheid van alle dag wil daar nog wel eens wat van af staan. Hier een merkwaardige, persoonlijke (en dus gekleurde) ervaring, op dezelfde dag dat ik meedeed aan een mooie brainstorm over de verbetering van de dienstverlening.

We zijn een avond mee geweest op huisbezoeken, naar aanleiding van vermoedelijke onjuistheden in de GBA. Het is heel leerzaam om mee te gaan, het is een oefening in bescheidenheid voor haagse regelzucht en bewondering voor professionals die de uitvoering op zich nemen. Het is hard werken om de GBA op orde te houden.

BZK doet onderzoek naar de vraag of er wetgeving voor het stelsel van basisregistraties nodig is. Hier het verslag van het interview dat ze daarover hadden met Arre Zuurmond. Kern van het betoog: ja, er is dringend wetgeving nodig, maar niet alleen van basisregistraties. Er moet een wet 'houdende informatiebepalingen in het Openbaar Bestuur' komen. Interview gehouden door Henrike de Vries.

In het regeer-akkoord staat dat we de wietpas gaan afschaffen. Sommige gemeenten hebben dat nu al direct gedaan. Daarvoor in de plaats: identificatie met paspoort en een bewijs van inschrijving. Onnodige papierwinkel, fraudegevoelig en niet effectief. Hoe het beter kan, beschrijft Arre Zuurmond hieronder.

Vanmiddag start de 20x20.nl beweging. Wij zijn van mening dat we anders moeten bezuinigen: niet door te schrapen of te schaven, maar door te innoveren. Met een aantal bewegingen vormen we een tijdelijke beweging van bewegingen.

Hieronder het persbericht. Volg op twitter met #20x20nl

Er is veel kritiek op ICT bij de overheid. Als we ons concentreren op falende ICT-projecten (en dus alles wat goed gaat buiten beschouwing laten) is er niet 1 verklaring. Er zijn er vele. In dit artikel noem ik er tien. Maar daaronder, of daarachter, ligt een veel structureler probleem. Moderne ICT gaat over horizontalisering, over anders organiseren. Dat staat haaks op hierarchische ordening van de overheid. Als het paradigma verkeerd is, dan is je fundament verkeerd. En dan zal je veel vaker zien dat je projecten falen. Eigenlijk is de probleemstelling van de Tweede kamercommissie die hier onderzoek naar start al verkeerd.

Hier vinden jullie een eerste versie van een essay dat ik aan het schrijven ben over basisregistraties bij de i-overheid. Ik denk dat basisregistraties een belangrijke infrastructuur is voor de komende i-overheid. De overheid zal daarvoor wel een transformatie moeten ondergaan, die mij onontkoombaar lijkt. Maar door er politiek bestuurlijke sturing aan te geven kunnen we de ontwikkelingen nog enigszins in goede banen leiden. Op zoek naar nieuwe vormen van burgerschap, een nieuwe overheid en nieuwe professionals.

We zitten met een paradox: terwijl het belang van juiste adresgegevens is toegenomen door het steeds groter aantal overheidsregelingen die adresafhankelijk zijn, is de capaciteit bij de buitendiensten van burgerzaken afgenomen. Ik pleit voor extra aandacht voor de handhavingskant van inschrijvingen in het GBA, maar dit is niet direct een pleidooi voor meer personeel. Juist door betere samenwerking tussen gemeenten en gemeentelijke afnemers kan een 'virtuele buitendienst' ontstaan, die zonder extra personeel wellicht veel effect kan bereiken.

Aad Meijboom, kwartiermaker voor de Politie ICT, heeft zijn opdracht teruggegeven. Dat is een grote tegenslag, We moeten even de tijd nemen voor reflectie: hoe komt dit en wat doen we verkeer dat dit ons gebeurt? In deze column wordt 1 hypothese voorgesteld, als mogelijke verklaring: de ICT is gebaseerd op een verkeerd paradigma, het paradigma van grote centrale systemen die via blauwdruk denken moeten worden neergezet.

Het kabinet richt zich te eenzijdig op bezuinigen. Ze wil schaven of schrappen: efficiency maatregelen en beperken van de rechten. Wij pleiten voor een derde benadering: kijken naar kansen, door slimmer te organiseren. Daar ligt wellicht 10 miljard aan revenuen, terwijl je de overheid tegelijkertijd moderniseert.

We hebben de Kafkamethode en Engelse aanpak SCIE vergeleken, omdat beide methoden in jeugdzorg voorkomen. Beide methoden zijn in feite gelijk, al gebruiken ze andere termen.

Verkokerde organisaties bieden naden waardoor je kan wegglippen....

Als je niet gevonden wilt worden reageer je gewoon niet op de brieven van de overheid. Na verloop van tijd krijg je de status 'Vertrokken onbekend waarheen'. Je kan dan met andere overheidsdiensten nog rustig zaken doen, of daar contact mee hebben. Er zijn naden tussen de organisaties, door de verkokering, en daar kan je dus tussendoor wegglippen.

Bestuurskundigen denken dat Weber voorstander was van de rationeel legale bureaucratie. Zij vergissen zich lelijk. Het woordje ideaal type wordt bijna altijd verkeerd gebruikt. Hij noemt het een Ideal Typus, vertaald met ideaal type. Maar het duitse Ideal verwijst naar de ideeën wereld. Een ideaal type is een gedachte constructie. Niet een nastrevenswaardig ideaal.

Ik las dat Mirjam Sterk pleit voor goed informatiesysteem rond schuldproblematiek van gezinnen. Het idee is goed en urgent, alleen de insteek zou ik anders kiezen.

Trend: van bureaucratie naar zelf-organiserend vermogen, frontliners en netwerken van specialisten. Als ik naar trends kijk, vind ik uitvindingen een interessante ingang. Welke uitvindingen worden er eigenlijk gedaan, en wat voor ontwikkelingen zien we daarin? Hoe verbinden die uitvindingen zich?

In de organisatie zijn wat mij betreft de uitvoerende mensen het belangrijkst. Zij leveren diensten aan de klant. In steeds meer organisaties worden deze uitvoerenden 'professionals' genoemd, maar ik ben daar erg voorzichtig mee. Het klinkt natuurlijk leuk, professional, maar veel uitvoerders voldoen wat mij betreft niet aan de eisen om terecht professional genoemd te worden.